Woord van de week

22/02/11 Un cascadeur
Na afloop van de film Incendies was het echt even naar adem happen. Een goed moment dus om de aftiteling te bestuderen op zoek naar bekende en onbekende 'Métiers du cinéma'. Bruiteur, machiniste, projectionniste, cadreur, allemaal waren ze van de partij, maar de mooiste vind ik toch altijd weer cascadeur. Het woord roept onmiddellijk de associatie met cascade op: 'chute d'eau'. Hier echter geen water dat naar beneden valt, maar 'un spécialiste qui double un acteur dans des scènes dangereuses.' Maar ook: 'acrobate qui exécute des chutes, des sauts périlleux'. De oorsprong ligt bij het Italiaanse cascare: 'tomber'. Ja, Italianen, die weten wat spektakel is!

15/02/11 Beau
De vraag of er nog aandacht besteed moet worden aan een relatief bekend woord als 'beau' is zeker op z'n plaats. Maar kijk eens even naar de volgende zin, die vanochtend de nodige gefronste wenkbrauwen opleverde: 'Ces thèmes ont beau être éloignés du quotidien de la vie des affaires et du bureau, ils trouvent leur utilité en entreprise.' Wat moeten we daar beginnen met het woord 'beau'? Nog niet zo eenvoudig. Het woordenboek maakt zich er weer gemakkelijk van af, met duidelijke voorbeelden, zoals Larousse: 'avoir beau: faire vainement quelque chose. Il a eu beau protester, personne ne l'a écouté.' De klassieke vertaling in dit soort gevallen luidt: Hoe hij ook protesteerde, niemand luisterde'. Dat werpt in ieder geval al een ander licht op de zaak. Vaak biedt het woordenboek geen uitkomst en moet je zelf creatief aan de slag met een betekenis, zoals in de voorbeeldzin. Iets als : 'Deze onderwerpen mogen dan ver van de dagelijkse praktijk lijken af te staan, toch bewijzen ze hun nut binnen het bedrijf.'
'Beau' een simpel woord? C'est trop beau pour être vrai!

08/02/11 Embonpoint

Soms zit alles mee. Je leest een prettig stukje in de krant en werkt tegelijkertijd aan de uitbreiding van je Franse én Nederlandse woordenschat. Hoe kan dat? In de tv-recensie van Jean-Pierre Geelen stuitte ik gisteren op het mooie woord 'embonpoint'. Bij navraag aan iedereen die gisteren en vandaag het pand betrad, bleek de kennis van dit woord niet echt mee te vallen. Enige uitleg kan dus geen kwaad. Het Groot Woordenboek Hedendaags Nederlands van Van Dale zegt: 'embonpoint (het, de ~(m), ~s) (form.) buikje.' Hachette zegt het zo: 'embonpoint nm État d'une personne bien en chair. Prendre de l'embonpoint.' Een fraai staaltje verhullend taalgebruik. Het wordt nog fraaier als je kijkt waar het woord vandaan komt: 'ETY De 'en bon point', 'en bon état'. Interessant fenomeen: aanvankelijk was het buikje een teken van een goede conditie, nu wordt meestal het tegenovergestelde beweerd. Ook opvallend: als je naar voorbeelden gaat zoeken, wordt het woord vrijwel altijd gebruikt voor een mannelijke levensgenieter van 'un certain âge', zowel in het Nederlands als in het Frans. In combinatie met de hangpuber die zich volpropt met vette hamburgers ben ik het niet een keer tegengekomen. Daar hebben we het welluidende 'patapouf' voor. Nederlandse varianten kunnen jullie vast zelf bedenken. Huiswerk voor volgende week.

01/02/11 Un piston
De duur van de kabinetsformatie in België breekt inmiddels alle records. Waarom kunnen Vlamingen en Walen het zo moeilijk eens worden, vraagt de Volkskrant zich af in een serie artikelen over Vlaams-Waalse clichés. Op 28 januari viel te lezen dat Walen aan vriendjespolitiek doen. Werk vinden - en houden - valt bepaald niet mee. 'En je hebt een piston nodig, een politicus die een goed woordje voor je doet', aldus een inwoner uit Ans.
Door de uitleg achter de komma, zou je als argeloze lezer de conclusie kunnen trekken dat een 'piston' altijd een politicus moet zijn. Niet dus. Wikipedia: 'Le piston dans le langage familier, est un avantage obtenu grâce à l'appui de certaines relations dans une entreprise ou une administration. Obtenir un piston est : « se faire pistonner ».' Le Petit Larousse: 'Fam. Appui donné à qqn pour obtenir plus facilement une faveur, un avantage. Arriver par piston.' Altijd handig, zo'n kruiwagen, ook voor klussen in en om huis, maar gebruik dan liever 'une brouette'!

 

[ Woord van de week ] | [ 1 ] | [ 2 ] | [ 3 ] | [ 4 ] | [ 5 ] | [ 6 ] | [ 7 ] | [ 8 ] | [ 9 ] | [ 10 ] | [ 11 ] | [ 12 ] | [ 13 ] | [ 14 ] | [ 15 ] | [ 16 ] | [ 17 ] | [ 18 ] | [ 19 ] | [ 20 ] | [ 21 ] | [ 22 ] | [ 23 ] | [ 24 ] | [ 25 ] | [ 26 ] | [ 27 ] | [ 28 ] | [ 29 ] | [ 30 ] | [ 31 ] | [ 32 ] | [ 33 ] | [ 34 ] | [ 35 ]

Draag bij!

Heeft u een bijdrage voor het prikbord? Laat het weten via e-mail of dit formulier.

Corejanne Lemmens
Taaltrainingen Frans
Bordeslaan 359
5223 MN 's-Hertogenbosch

06 124 192 00
info@corejannelemmens.nl

privacyverklaring

Taaltrainingen Frans